Platform Friese Rassen
en Gewassen

In 2017 werd het Platform Friese Rassen en Gewassen opgericht. Het wordt gevormd door organisaties die werken aan het in stand houden en toepassen van het Friese levend erfgoed. Dat zijn de Friese en met Fryslân verwante dierrassen, landbouwgewassen en fruitrassen en houtige gewassen. De houtige gewassen hebben ook de aandacht van het Platform. Dat zijn de oorspronkelijke bomen en struiken die na de laatste IJstijd op de zandgronden in de provincie weer tevoorschijn kwamen.

Onlangs werd het Platform omgevormd tot een stichting. Als rechtspersoon werd een beroep gedaan op de provinciale overheid, het Fjildlab Noard-East Fryslân en particuliere fondsen. Voor de noodzakelijke werkzaamheden is nu eenmaal geld nodig. Om deelprojecten die de activiteiten van de bij het Platform aangesloten organisaties gezamenlijk raken te financieren is een driejarige subsidieaanvraag ingediend. 

BIJ HET PLATFORM BEHORENDE COLLECTIES

De collecties van het bij het Platform behorend netwerk omvatten:

a. 8 Friese of met Fryslân verwante dierrassen: een tweetal koeienrassen, een tweetal schapenrassen, een tweetal hondenrassen, de Friese hoenders en de landgeit. 

b. 16 Friese of met Fryslân verwante fruitrassen: een tiental appelrassen, een perenras, een pruimensoort, drie bessenrassen, een mispel en een kiwi. 

c. 110 Friese of met Fryslân verwante landbouwgewassen: eenenveertig knolgewassen, twintig oliegewassen, vijftien meelvruchten, dertig peulvruchten, vijf wortelgewassen, een uienras, een bloemgewas, een steelgewas, een bladgewas en een groenbemester. 

d. 115 In Fryslân geïnventariseerde houtige gewassen: de oorspronkelijke bomen, struiken, klimplanten en bramensoorten. Dat zijn: twintig bomensoorten, vierendertig struiken, vijf klimplanten en zesendertig bramensoorten. 

Ze worden aangeduid als streekrassen en -gewassen. 

Dit wil zeggen dat ze in (een deel van) Fryslân ontstaan zijn of er vroeger voorkwamen en zeldzaam zijn geworden of dat ze bedreigd worden. 

Het zijn streekrassen, omdat ze op een of andere manier met Fryslân verwant zijn. Als ras zijn ze duidelijk te onderscheiden van ieder ander ras waarvan het bestaan algemeen bekend is. Ze dragen een Nederlandse en een Friese naam, soms is dat hetzelfde. 

Bij het Platform zitten de volgende projecten in de pijplijn: 

a. een gezamenlijk door de organisaties bij het provinciaal bestuur ingediend project, opgebouwd uit vijf deelprojecten: streekproducten, Friese culinaire historie, cultuurtoerisme en recreatie, demoplekken en publiciteit, voorlichting en promotie.

In het project wordt samengewerkt met Fjildlab Noard-East Fryslân. 

Het is de bedoeling dat er een professionele kracht wordt aangesteld die een en ander begeleidt; 

b. Een tweede project is het ontwikkelen van een demoplek; 

c. In juni, juli en augustus 2010 wordt met het literaire en historisch centrum Tresoar in het gebouw OBE een tentoonstelling georganiseerd; 

d. Een bramenproject waarin een handleiding voor excursies over dit onderwerp wordt ontworpen; 

e. Het samenstellen van een documentaire film over het Platform Friese Rassen en Gewassen.